Hersenen hebben de taak om je te beschermen. Dat nemen ze heel serieus. Als je tegen een kind zegt dat een strijkijzer heet is zal dit opgeslagen worden. De kans is dan niet heel groot dat het kind dit actief gaat uitproberen (enkele uitzonderingen daargelaten).
Ons gedrag is gebaseerd op regeltjes (het zg. ‘rule-governed behaviour’ vlg B.F. Skinner). Regeltjes die anderen ons geleerd hebben of die we onszelf (bewust of onbewust) aanleren. Het idee is dat deze regeltjes leiden tot gedrag die het leven gemakkelijker en veiliger maken. Tenminste dat is de insteek.
Als je aanhoudende pijn hebt gaat het brein je ook helpen met regels om de pijn te minimaliseren of te voorkomen. Dit proces wordt door ons brein automatisch (onbewust) in gang zet, want zo werken de hersenen nu eenmaal. Sommige regels zijn helpend, andere regels zijn niet helpend. Als je al maanden rugpijn hebt en je gaat de hele dag in bed liggen is dat, ondanks dat je dit het liefste wil, een minder goede strategie.
Bij lang aanhoudende pijn gaat het brein soms heel ver in het probleem oplossend denken. Er worden steeds meer regels gemaakt en verbanden gelegd om de pijn te minimaliseren. Pijn ‘fixen’ of onder controle houden kan (als de werkelijke oorzaak niet aangepakt wordt) zijn doel compleet voorbij lopen. Het kan leiden tot regels die vermijdingsgedag in gang zetten. Denk aan niet tillen, niet bewegen, niet teveel afspreken, niet te veel plannen, niet te lang in een auto zitten, niet op een harde stoel zitten, niet….. vul maar in. En als dat niet het gewenste effect geeft zal het brein nog verder gaan in het opstellen van regels. Steeds verder en verder in de hoop je te helpen.
De uitdaging is om zo nu en dan eens je regels eens onder de loep te nemen en je af te vragen of ze je echt wel helpen. Misschien staan de regels wel je echte leven in de weg.
Zoek en goede hulpverlener en ga aan de slag om te kijken of er lucht kan komen in jouw regels. Het doorzien van het mechanisme wat je brein hanteert is stap 1. Het veranderen is stap 2.
Succes!
